110-lecie Jedynki Chełm. Szkoła z historią, sportowe święto i nowy sztandar

110-lecie Jedynki Chełm to jubileusz, który łączy szkolną codzienność z historią miasta. Szkoła Podstawowa Nr 1 im. Tadeusza Kościuszki z Oddziałami Integracyjnymi w Chełmie świętuje 110 lat tradycji, a wokół rocznicy zaplanowano wydarzenia dla uczniów, rodziców, absolwentów i całej szkolnej społeczności. To nie jest zwykła akademia. To opowieść o placówce, której początki sięgają 1915 roku, a losy przez kolejne dekady odbijały historię Chełma i Polski.

Źródło grafiki: oficjalna strona Szkoły Podstawowej Nr 1 im. Tadeusza Kościuszki z Oddziałami Integracyjnymi w Chełmie, https://www.sp1chelm.pl/.

Jubileusz ma kilka wymiarów. Z jednej strony szkoła przypomina swoją historię, patrona i kolejne pokolenia nauczycieli. Z drugiej strony w czerwcu odbywają się wydarzenia o bardzo współczesnym charakterze: sportowe świętowanie, międzypokoleniowy festyn oraz przygotowania do głównych uroczystości zapowiadanych przez szkołę na 12 czerwca 2026 roku. Ważnym symbolem jubileuszu ma być także nowy sztandar ufundowany z inicjatywy Rady Rodziców.

110-lecie Jedynki Chełm – najważniejsze daty i miejsca

Według lokalnego kalendarza wydarzeń infoChełm, obchody jubileuszowe „110-lecie JEDYNKA Chełm” zaplanowano od 1 czerwca, od godziny 8:00, do 12 czerwca, do godziny 18:00. Miejscem wydarzeń jest Szkoła Podstawowa Nr 1 przy ul. Wołyńskiej 1 w Chełmie. Ten sam kalendarz wskazuje również sportową część świętowania: „Wspaniałe Sportowe 110-lecie JEDYNKA Chełm”, które rozpoczyna się 1 czerwca o godzinie 8:30.

Osobną i najważniejszą datę podaje sama szkoła oraz Rada Rodziców. Na stronie SP1 Chełm opublikowano informację, że uroczyste obchody 110-lecia istnienia Szkoły Podstawowej nr 1 im. Tadeusza Kościuszki w Chełmie odbędą się 12 czerwca 2026 roku. To właśnie ten dzień ma być kulminacją jubileuszu i momentem szczególnie ważnym dla całej społeczności szkolnej.

W praktyce oznacza to, że czerwcowe świętowanie Jedynki nie zamyka się w jednym punkcie programu. 1 czerwca zaczyna się sportowy i szkolny rytm obchodów, 3 czerwca zapowiadany jest międzypokoleniowy festyn, a 12 czerwca szkoła planuje uroczysty jubileusz połączony z przekazaniem nowego symbolu – sztandaru.

Sportowe 110-lecie na ORLIKU przy SP1

Pierwszym mocnym akcentem obchodów jest sportowe święto przy SP1. Według informacji infoChełm, 1 czerwca w godzinach 8:30-12:30 na terenie ORLIKA SP1 Chełm przy ul. Wołyńskiej 1 zaplanowano wydarzenia sportowe dla dzieci i młodzieży. W programie znalazły się między innymi turniej piłki siatkowej o Puchar Dyrektora Szkoły, gry i zabawy dla klas I-III, turniej piłki nożnej dla klas IV-VIII oraz turniej „Dwa ognie” dla klas IV-V.

Program obejmuje również konkurs skoków na skakance, konkurs rzutów osobistych i konkurencje indywidualne. To dobry wybór na początek jubileuszu, bo szkoła nie świętuje wyłącznie przez wspomnienia. Pokazuje też energię obecnych uczniów i przypomina, że tradycja szkolna żyje wtedy, gdy jest przekazywana dalej w codziennym działaniu.

3 czerwca w godzinach 14:00-18:00 zapowiedziano natomiast międzypokoleniowy festyn. Według programu ma on obejmować gry i zabawy dla klas I-III, podsumowanie współzawodnictwa sportowego z 1 czerwca, wręczenie medali, pucharów i dyplomów, a także strefę zdrowego stylu życia, zdrowe przekąski i grill warzywny. Wydarzenie ma więc rodzinny charakter i dobrze łączy szkolny jubileusz z Dniem Dziecka.

Szkoła, której historia zaczyna się w 1915 roku

Historia Jedynki jest długa i bardzo konkretna. Oficjalna strona szkoły podaje, że pierwsze wzmianki o „Szkole im. Tadeusza Kościuszki w Chełmie” pochodzą z kroniki szkolnej pisanej w 1915 roku. Kronika obejmująca lata 1915-1921 jest przechowywana w szkole do dziś. Zachowały się także kolejne kroniki, z przerwą za lata 1921-1939. To bezcenne źródło pamięci o uczniach, nauczycielach, rodzicach i codzienności szkoły.

Początki nie były łatwe. Pierwszym kierownikiem szkoły była Maria Skawińska, a pierwsza siedziba mieściła się przy ul. Brzeskiej. Już 16 września 1916 roku odnotowano inaugurację roku szkolnego, ale wkrótce budynek zajęło wojsko, a szkole udostępniono tylko trzy sale lekcyjne. W kronice zapisano także, że tworzono klasy pierwsze, drugie i trzecią, uczono między innymi języka polskiego, religii, śpiewu, gimnastyki, robót ręcznych i czytania.

Ten najstarszy okres pokazuje, jaką rolę szkoła pełniła w środowisku lokalnym. Zbierano pieniądze na buty, pończochy i płaszcze dla ubogich dzieci. Szkoła była więc nie tylko miejscem nauki, ale też formą społecznego wsparcia w czasach wojennego niedostatku i politycznej niepewności.

Kościuszko, niepodległość i pierwsze szkolne tradycje

Jedynka od początku była związana z postacią Tadeusza Kościuszki. Oficjalna historia szkoły wskazuje, że 14 i 15 października 1917 roku odbyły się pierwsze uroczyste obchody patrona. To ważny szczegół, bo patron w szkolnej tradycji nie jest tylko nazwiskiem na tablicy. W przypadku Jedynki pamięć o Kościuszce łączy się z wychowaniem patriotycznym, historią Polski i lokalnym doświadczeniem edukacji w trudnych czasach.

W roku szkolnym 1917/1918 szkoła działała już jako czteroklasowa placówka męska, mieszcząca się przy ul. Lubelskiej 65 i ul. Brzeskiej 22. Od 1 września 1917 roku, według szkolnej kroniki, placówkę przekazano spod nadzoru władz okupacyjnych rządowi polskiemu, czyli Ministerstwu Wyznań Religijnych i Oświaty. W programie zaczęto nauczać historii, geografii i rysunków.

W roku szkolnym 1920/1921 nauka trwała do 9 września, a szkoła – jak zapisano – była obsadzona wojskiem w obawie przed atakiem bolszewików. W tym czasie placówka była już sześcioklasowa, miała 9 oddziałów i 382 uczniów. Te liczby pokazują, jak szybko rosło znaczenie szkoły w mieście.

Jedynka w czasie wojny i odbudowy

Historia szkoły nie omija najtrudniejszych momentów XX wieku. W roku szkolnym 1939/1940 nauka odbywała się tylko do Bożego Narodzenia, a budynek szkoły został zajęty przez szpital. Nauczyciele prowadzili zajęcia na tajnych kompletach. W czasie okupacji nauka była przerywana, przenoszona i organizowana w bardzo trudnych warunkach.

Po zakończeniu II wojny światowej szkoła wróciła do swojej przedwojennej siedziby przy ul. I Pułku Szwoleżerów. W roku szkolnym 1945/1946 liczyła 869 uczniów i 16 klas. Odtwarzano bibliotekę, która miała wtedy 175 woluminów. Działało harcerstwo i Spółdzielnia Uczniowska „Naprzód”. To był czas odbudowy szkoły jako miejsca nauki, ale też wspólnoty.

W 1951/1952 księgozbiór szkolnej biblioteki liczył już 1106 woluminów. W kolejnych latach rozwijały się koła zainteresowań, działalność sportowa i organizacje uczniowskie. Szkoła nie była więc tylko instytucją obowiązkowej edukacji. Była środowiskiem, w którym dzieci mogły budować relacje, rozwijać pasje i uczestniczyć w życiu społecznym.

Sztandar, nowy budynek i ul. Wołyńska 1

Jednym z ważnych momentów w historii Jedynki było uroczyste przekazanie sztandaru 27 marca 1960 roku Szkole Podstawowej Nr 1 im. Tadeusza Kościuszki. Sztandar to dla szkoły znak ciągłości, wspólnoty i wartości. Nic dziwnego, że przy 110-leciu właśnie temat nowego sztandaru ponownie wraca jako jeden z symboli jubileuszu.

W roku szkolnym 1960/1961 działały koła taneczne, sportowe, fizyko-chemiczne, matematyczne i biologiczne. W roku 1966/1967 szkołę opuścili pierwsi absolwenci klas ósmych. Kolejną wielką zmianą była przeprowadzka do nowej siedziby. W roku szkolnym 1974/1975 szkoła otrzymała nowy budynek przy ul. Wołyńskiej 1.

To właśnie ten adres jest dzisiaj jednoznacznie kojarzony z Jedynką. Obecnie szkoła działa jako Szkoła Podstawowa Nr 1 im. Tadeusza Kościuszki z Oddziałami Integracyjnymi w Chełmie. Według danych kontaktowych szkoły mieści się przy ul. Wołyńskiej 1, 22-100 Chełm, a sekretariat pracuje od poniedziałku do piątku w godzinach 8:00-15:00.

Nowy sztandar na 110-lecie

Rada Rodziców SP1 poinformowała, że chce uczcić jubileusz, fundując szkole nowy sztandar. Przez rok szkolny organizowane są akcje charytatywne, między innymi sprzedaż ciast i cegiełek, a także inne inicjatywy mające pomóc w zebraniu środków. To bardzo symboliczny wymiar obchodów, bo pokazuje, że jubileusz nie jest wyłącznie uroczystością przygotowaną przez szkołę, ale wspólnym działaniem rodziców, uczniów i przyjaciół placówki.

Nowy sztandar ma zostać przekazany podczas uroczystości 12 czerwca 2026 roku. W komunikacie Rady Rodziców podkreślono, że obchody mają łączyć historię z teraźniejszością. To trafne ujęcie, bo szkoła z tak długą tradycją potrzebuje zarówno pamięci o dawnych pokoleniach, jak i znaków, które będą służyć kolejnym uczniom.

Sztandar w szkolnym życiu pojawia się podczas najważniejszych uroczystości: rozpoczęcia i zakończenia roku, świąt państwowych, rocznic i wydarzeń związanych z patronem. Dla obecnych uczniów może być czymś oczywistym, ale dla absolwentów często staje się jednym z najbardziej rozpoznawalnych symboli szkoły.

Dlaczego 110-lecie Jedynki jest ważne dla Chełma?

110-lecie Jedynki Chełm to nie tylko wewnętrzna sprawa jednej placówki. Szkoła podstawowa jest miejscem, przez które przechodzą kolejne pokolenia mieszkańców. W przypadku Jedynki mówimy o tysiącach absolwentów, którzy przez ponad wiek zaczynali tu swoją edukację, poznawali nauczycieli, kolegów i pierwsze szkolne obowiązki.

Takie jubileusze przypominają, że historia miasta nie składa się wyłącznie z wielkich wydarzeń politycznych i zabytków. Tworzą ją także szkoły, klasy, boiska, kroniki, szkolne wycieczki, rady pedagogiczne, zebrania rodziców i wspomnienia uczniów. To w takich miejscach codzienność miasta najłatwiej zamienia się w pamięć.

Jedynka ma jeszcze jeden ważny wymiar: oddziały integracyjne. Współczesna nazwa szkoły podkreśla, że placówka łączy tradycję z zadaniami dzisiejszej edukacji, w której ważne są dostępność, wsparcie, różnorodność i wspólna nauka dzieci o różnych potrzebach. To sprawia, że jubileusz nie jest tylko spojrzeniem wstecz.

Źródła informacji

Najważniejszym źródłem historycznym jest strona szkoły: Historia Szkoły – SP1 Chełm. To tam opisano początki placówki w 1915 roku, zachowane kroniki, pierwszych kierowników, zmiany siedzib, okres wojny, przekazanie sztandaru w 1960 roku i przeprowadzkę na ul. Wołyńską 1.

Informacje o nowym sztandarze i uroczystościach 12 czerwca 2026 roku pochodzą ze strony Rady Rodziców SP1 Chełm. Dane adresowe i kontaktowe potwierdza strona Kontakt – SP1 Chełm.

Informacje o wydarzeniach 1 i 3 czerwca pochodzą z kalendarza lokalnego infoChełm: 110-lecie JEDYNKA Chełm oraz Wspaniałe Sportowe 110-lecie JEDYNKA Chełm.

Podsumowanie

110-lecie Jedynki Chełm to jubileusz szkoły, która zaczynała w 1915 roku w trudnych wojennych realiach, a dziś działa przy ul. Wołyńskiej 1 jako Szkoła Podstawowa Nr 1 im. Tadeusza Kościuszki z Oddziałami Integracyjnymi. Czerwcowe obchody łączą sport, spotkania uczniów i rodzin, międzypokoleniowy festyn oraz główne uroczystości zapowiadane na 12 czerwca 2026 roku.

Najpiękniejsze w tym jubileuszu jest to, że nie dotyczy wyłącznie przeszłości. Nowy sztandar, aktywność rodziców, sportowe wydarzenia i obecni uczniowie pokazują, że Jedynka nadal jest żywą częścią Chełma. A 110 lat historii to nie zamknięty rozdział, tylko fundament pod kolejne pokolenia.